هنگامی که فرزند شما به سن ۲ سالگی میرسد، رشد او وارد مرحلهای تازه و هیجانانگیز میشود؛ مرحلهای که تقریباً هر ماه شاهد تغییرات چشمگیر در رفتار، مهارتها و شخصیت او خواهید بود.
تربیت کودک دو ساله در این دوره اهمیت ویژهای دارد، زیرا کودک شما بهطور جدی تلاش میکند استقلال خود را نشان دهد و کارهای بیشتری را بدون کمک والدین انجام دهد. راه رفتن آزادانه در خانه، کنجکاوی شدید و تمایل به «خودم انجام میدهم» از نشانههای بارز این سن است.
- در دو سالگی، تخیل کودک بهطور چشمگیری فعال میشود و بازی کردن برای او معنا و هدف پیدا میکند.
- بازی دیگر فقط سرگرمی نیست، بلکه ابزاری اساسی برای رشد همهجانبه کودک به شمار میرود.
- در واقع، بسیاری از مهارتهای مهمی که کودک هنوز نمیتواند با کلمات بیان کند، از طریق بازی بروز پیدا میکنند؛ از جمله مهارتهای اجتماعی، یادگیری، حل خلاقانه مسئله و بیان احساسات.
کودک دو ساله شما مشتاق است تواناییهای خود را به نمایش بگذارد و پیشرفتهایش را تجربه کند. در این سن، والدین معمولاً شاهد رشد قابل توجه کودک در زمینههای زیر هستند:
- مهارتهای حرکتی و تحرک بدنی
- خلاقیت و قدرت تخیل
- مهارتهای اجتماعی و تعامل با دیگران
- استقلالطلبی و تصمیمگیریهای ساده
بین ۲ تا ۳ سالگی، این مهارتها بهسرعت تقویت میشوند و اگر بهدرستی هدایت شوند، پایهای محکم برای رشد آینده کودک خواهند بود. به همین دلیل، آگاهی از اصول صحیح تربیت کودک دو ساله میتواند نقش تعیینکنندهای در سلامت روان و رشد شخصیتی او داشته باشد.
در این مقاله، کارشناسان مرکز مشاوره روانشناسی آویژه با نگاهی علمی و کاربردی، نکات مهم و راهکارهای مؤثر برای تربیت کودک در دو سالگی را گردآوری کردهاند. اگر به دنبال درک بهتر رفتارهای کودک خود و آشنایی با اصول روانشناسی کودکان در این سن هستید، تا پایان این مطلب همراه ما باشید.

برنامه ریزی برای کودک دو ساله
در 2 سالگی، تغییرات بزرگی از نظر شناختی و زبانی در کودکان رخ می دهد. بزرگترین آنها شامل موارد زیر است.
تخیل و بازی
در حدود 2 سالگی، کودک شما شروع به انجام بازی های تخیلی می کند و فعالیت ها را با هم در یک توالی پیچیده تر ترکیب می کند. اینها علائمی هستند که نشان می دهد ذهن کودک شما در حال برقراری ارتباط بیشتر و شروع به درک روابط بین اشیاء می کند.
“کودک دو ساله شما، به طور طبیعی، شما را برای شرکت در بازی های خود جذب می کند و از شما دعوت می کند تا به دنیای آنها بپیوندید.”
در دو سالگی کودکان نوپا از بازی های تخیلی لذت می برند، مانند استفاده از اسباب بازی آشپزی برای پخت یک غذای خوشمزه، استفاده از جاروبرقی اسباب بازی برای تمیز کردن زمین یا استفاده از کیت اسباب بازی پزشکی برای درمان حیوان عروسکی.
ارتباط بهتر
در حالی که کودکان با سرعتهای متفاوتی رشد میکنند، اکثر کودکان نوپا تا دو سالگی حداقل 50 کلمه گفتاری را یاد می گیرند. البته مهارت های زبانی پسران با سرعت کمتری نسبت به دختران توسعه می یابد.
اکثر کودکان 2 ساله می توانند جملات سه کلمه ای را کنار هم بگذارند.
کودک نوپا شما همچنین میتواند دستورات دو مرحلهای ساده را دنبال کند، مانند: لطفاً اسباب بازی را بردارید و به من بدهید.
بهبود مهارت های تفکر و حل مسئله
مغز کودک شما در دو سالگی به سرعت در حال رشد است. برخی از پیشرفت های جدید و هیجان انگیز عبارتند از:
- مرتب سازی اشکال و رنگ ها
- پیدا کردن چیزهایی که در زیر چندین لایه پنهان شده اند
- ساخت برج هایی با چهار بلوک یا بیشتر
- استفاده از یک دست غالب
در این سن، کودکان عمدتاً از طریق حواس خود و از طریق آزمون و خطا مهارت های لازم را یاد می گیرند. به همین دلیل، صحبت در مورد ایده ها با آنها بسیار مهم است! این مهارت به آنها کمک می کند تا اطلاعات را پردازش کنند.
به شما توصیه می کنم برای مقابله با لجبازی کودک خود حتما مقاله با کودک لجباز چگونه رفتار کنیم را مطالعه بفرمایید.

مهارت های حرکتی کودک ۲ ساله
کم کم متوجه می شوید که کودکان 2 ساله به تازگی کنترل بهتری بر حرکات دست و انگشتان خود دارند.
بهبود مهارت های حرکتی ظریف
ممکن است متوجه شوید که کودکان 2 ساله شما به تازگی کنترل بهتری بر حرکات دست و انگشتان خود دارند، که نشانه ای از ایجاد مهارت های حرکتی ظریف است.
آثار هنری کودک نوپا شما نیز به شدت در حال بهبود است. به جای خط نویسی آشفته، آنها علائم متمرکزتری را ترسیم می کنند. از جمله دایره ها و خطوط افقی، عمودی، مورب یا منحنی.
دویدن، پریدن
در 2 سالگی، ماهیچه های کودک شما شروع به رشد کردن می کند که مهارت های پریدن و دویدن او را بهبود می بخشد. بیشتر کودکان 2 ساله می توانند از مبلمان بالا بروند، روی نوک پا بایستند و مسافت های کوتاهی را بدوند. کودک شما بیشتر شبیه یک بزرگسال راه می رود. او می تواند بدون اینکه بیفتد در کنار شما راه برود و باید بتواند با کمی کمک، از پله ها بالا برود.
پرتاب و گرفتن توپ
کوچولوی شما عاشق این است که در حال حاضر بازی کند! در 2 سالگی، کودکان نوپا توانایی بیشتری در پرتاب توپ و گرفتن آن با دو دست دارند. کودک 2 ساله شما همچنین در حال یادگیری نحوه زدن توپ است، بنابراین بازی کردن در فضای باز راهی عالی برای کمک به آنها برای تسلط بر این مهارت جدید و سرگرم کننده است! این موارد را در تربیت کودک دوساله خود در نظر بگیرید.

مهارت های اجتماعی و عاطفی کودک ۲ ساله
در اینجا به برخی از اصلی ترین رفتارهای اجتماعی و عاطفی در سن دو سالگی کودکان اشاره می کنیم.
یادگیری بیان احساسات
این سن اغلب نشانه شروع کج خلقی است. البته این بد خلق بودن قابل انتظار است، زیرا بچه های دو ساله یاد می گیرند که چگونه وقتی ناامید، ناراحت، خسته یا گرسنه هستند، احساسات خود را ابراز کنند.
از آنجایی که کودکان 2 ساله فاقد مهارت های کلامی برای گفتن “من عصبانی هستم” یا “من احساس تنهایی می کنم” هستند، نمی توانند به کسی بگویند که چه احساسی دارند. بنابراین آنها به احتمال بیشتری کج خلقی را نشان می دهند.
پرخاشگری کودک ذو ساله را چگونه مدیریت کنیم؟ برای دانش بیشتر در این زمینه می توانید مقاله کودک پرخاشگر و عصبی را مطالعه بفرمایید.
وقتی فرزندتان روی زمین افتاد و شروع به جیغ زدن کرد، تعجب نکنید. این بخشی از رشد معمولی و تربیت کودک 2 ساله شماست.
علاقه تدریجی به بچه های دیگر
اکثر کودکان 2 ساله ذاتاً “خود محور” هستند، به این معنی که هنوز نمی توانند درک کنند که دیگران نیز افکار یا نگرانی های خود را دارند. آنها فکر می کنند که دنیا همیشه حول محور آنها و نیازهایشان می چرخد.
تقلید رفتارهای دیگران
کودک شما بین 2 تا 3 سالگی یاد می گیرد که از رفتارهای کودکان و بزرگسالان تقلید کند. آنها نه تنها از رفتارها تقلید می کنند، بلکه کلماتی را که می شنوند با همان لحن تکرار می کنند. بنابراین مهم است که برخی الفاظ بزرگسالان را در اطراف آنها سانسور کنید!
شاید این سوال برای شما نیز پیش آمده باشد که بهترین تنبیه برای کودکان چیست؟ حتما مقاله تنبیه کودک از نظر روانشناسی را بخوانید.

نکته های تربیت کودک دو ساله
اکنون که نوزاد شما به دوران کودکی رسیده است، در اینجا نکته های تربیتی دیگری وجود دارد که باید بدانید.
خوردن میان وعده
کودک 2 ساله شما نیاز به یک برنامه غذایی جامد دارد، با سه وعده غذایی در روز به علاوه یک یا دو میان وعده. مشاوران کودک به والدین توصیه می کنند که کودکان از هر یک از گروه های غذایی زیر در روز بخورند:
- سبزیجات و میوه ها
- برنج، سیب زمینی، محصولات آرد و غلات
- مرغ، ماهی، تخم مرغ و سایر گوشت ها
- پنیر، شیر و لبنیات اضافی
یک نکته تربیت کودک دو ساله اینکه بد غذایی در این سن رایج است. “ما اغلب از والدین می شنویم که فرزندشان از خوردن غذایی که قبلاً آن را دوست داشت، دست کشیده است یا هر روز همان غذا را می خواهند. در مورد آن استرس نداشته باشید! مصرف نامنظم غذا و تغییر ترجیحات کاملاً طبیعی است.”
اگر شما تصمیم دارید کودک خود را از شیر بگیرد، بهتر است با آگاهی تصمیم بگیرید. پیشنهاد می کنیم در این رابطه مقاله سن از شیر گرفتن کودک از نظر روانشناسی را بخوانید.
برنامه خواب منسجم تر
اکثر کودکان دو ساله می توانند شب را کامل بخوابند (حداقل 11 ساعت). آنها ممکن است در مواقع استرس، بیماری یا پس از یادگیری یک کار جدید (مانند راه رفتن) دوباره شروع به بیدار شدن کنند.
- کودک شما در این سن همچنان به دو چرت در طول روز نیاز دارد یا ممکن است فقط یک چرت طولانی تر داشته باشد. یک برنامه منظم چرت زدن باعث می شود کودک شما به اندازه کافی بخوابد.

چگونه به رشد کودک ۲ ساله خود کمک کنیم؟
کودک 2 ساله شما با دنیای اطراف خود تعامل بیشتری دارد و نیاز به راهنمایی، ثبات، کاوش و سرگرمی شما دارند.
- در طول روز، به یاد داشته باشید که اغلب با کودک خود صحبت کنید.
- هنگام آشپزی یا انجام کارهای خانه به کاری که انجام می دهید اشاره و صحبت کنید. اما از صحبت بیش از حد با کودک خودداری کنید.
- به خاطر داشته باشید که کودک شما از طریق بازی، چیزهای زیادی یاد می گیرد. اجازه دهید فرزندتان کاوش کند و با شرایط خودش بازی کند.
- زمان بازی همچنین فرصتی برای کمک به کودک دو ساله شماست تا احساسات و عواطف خود را نشان دهد.
حال که اطلاعات کاملی در مورد تربیت و رفتار با کودک 2 ساله بدست آورید، اگر سوالاتی در مورد لجبازی کودک سه ساله، تربیت کودک 3 ساله و خصوصیات کودک 3 ساله دارید، حتما مقاله روانشناسی کودک 3 ساله را بخوانید.
چه زمانی باید نگران کودک ۲ ساله بود؟
مواردی وجود دارد که می تواند نشان دهنده مشکلات احتمالی در رشد کودک 2 ساله باشد. اگر فرزند شما:
پیوسته راه نمی رود
اعمال و کلمات را تقلید نمی کند
دستورالعمل های ساده را دنبال نمی کند
مهارت هایی را که بلد بوده را از دست می دهد
نمی داند با اشیاء معمولی، مانند تلفن، چنگال، قاشق یا برس چه کار کند
عبارات دو کلمه ای مانند “تاب بازی” را نمی گوید
به یاد داشته باشید، همه کودکان با سرعت متفاوتی رشد می کنند! اگر نگران هستید، بهترین کاری که می توانید انجام دهید این است که برای اطمینان خاطر با مشاوره کودک خود تماس بگیرید.
سوالات متداول
چگونه با کودک 2 ساله ای که گوش نمی دهد رفتار کنیم؟
چگونه کودک نوپایی را که گوش نمی دهد تنبیه کنیم؟ تا قد کودک پایین بیایید و تماس چشمی برقرار کنید. انگیزه کودک خود را پیدا کنید. اهداف خود را انتخاب کنید. به کودک خود حق انتخاب بدهید. دلیل تنبیه را توضیح دهید. زمانی که کودک شما کاری را که از او خواسته شده انجام می دهد او را تحسین کنید.
وقتی کودک دو ساله شما را می زند چه کار می کنید؟
اگر ضربه اول یا دوم یا سوم فرزندتان است، آرام باشید. کاری که باید انجام دهید این است که به آرامی و با آرامش بدن خود را از کودکی که ضربه می زند دور کنید تا دوباره نتواند ضربه بزند. می توانید اجازه دهید آنها تلاش کنند. فقط باید بازوی آنها را از ضربه زدن روی شما یا هر کس دیگری دور نگه دارید.
مشاوره کودک آویژه
در این مقاله شماره بهترین مشاوره خانواده آویژه در خصوص تربیت کودک 2 ساله، نکاتی را بیان کردیم. اگر شما هم دیدگاه و نظراتی دارید و در این مقاله به آن پرداخته نشده است، از شما تقاضا داریم تا آن را در بخش دیدگاه های پست بنویسید تا دیگران هم از آن بهره ببرند و از سوی دیگر در مقاله دیگری در حیطه روانشناسی کودکان دو ساله به صورت اختصاصی به آن پرداخته شود.
برای نکات بیشتر در مورد تربیت کودک 2 ساله، لطفاً با مرکز ما تماس بگیرید. ما خوشحال می شویم به شما کمک کنیم!














8 پاسخ
عالی ممنون
لطفا راهکارهای تربیتی بیشتری بدین – در اکثر مقالات فقط در مورد رفتارها و ویزگی ها صحبت میشه راه حل های بیشتری هم بگذارین، خصوصا با مثال خیلی خوب میشه
خیلی خوب و کارآمد بود سپاس
سلام ممنون بابت مشاوره تون من یه دختر بچه دوساله ونه ماهه دارم یه مدت خیلی عصبی پرخاشگر و گریه میکنه فقط دعوا میکنه خود به خود ناراحت و عصبی میشه نمیر دم نمیخاد حمام کنه موندم والا ممنونم
با سلام
ممنون ار راهنمایی شما
کودک2ساله من تقریبا تمام حروف میگوید ولی کلمه نمیگوید. شاید در حد ۶ یا ۷ کلمه
با این مورد چه کنم؟
ممنون
خیلی تشکر چیزای زیادی یادگرفتم
دوخترمن تقریبادوساله میشود امازیاد علاقه زیاد داره باوسایل بزرگترهابازی بکنه ازجمله وسایل اشپزخانه یاوسایل خیاطی خودم
با سلام و وقت بخیر
ممنون از توضیحاتتون-سوالی که من دارم اینه دختر دوساله من بسیار فعال و شاده اما از محیط هایی مثل خانه کودک یا پارک کودک که تعداد زیادی بچه هست خوشش نمیاد و ترجیح میده از انجا دور بشه حتی وجود من یا پدرش هم احساس امنیت بهش نمیده
خیلی عالی
بسیار زیبا جذاب