پسر دو سالم بقیه بچه ها رو میزنه چیکار کنم؟
وقتی کودک میزند، هل میدهد، گاز میگیرد، لگد میزند یا نیشگون میگیرد، ممکن است والدین در همان لحظه ندانند بهترین واکنش چیست.
آیا باید کودک را تنبیه کرد؟ آیا باید او را از موقعیت دور کرد؟ یا بهتر است ابتدا احساسات او را آرام کنیم؟
یکی از پرسشهای رایج والدین این است که چگونه با کودکی که دیگران را میزند رفتار کنیم؟ برای پاسخ به این پرسش، باید بدانیم که زدن و پرخاشگری در کودکان همیشه به معنای بد بودن یا لجبازی آنها نیست و معمولاً دلایل مختلفی دارد.
برای مثال، تصور کنید پسر دو ساله شما میخواهد برج زیبایی را که با قطعات خانهسازی ساخته، به شما نشان دهد. اما قبل از اینکه فرصت کنید به سراغش بروید، خواهر کوچکش برای بازی میآید و برج را خراب میکند. شما درست در همان لحظه میرسید و میبینید پسرتان خواهرش را هل داده است. دخترتان روی زمین افتاده و با صدای بلند گریه میکند.
اوه! اصلاً موقعیت خوبی نیست! حالا باید چه کار کنید؟
در این مقاله، چند راهکار برای بچم دست بزن داره را بررسی میکنیم؛ راهکارهایی که به والدین کودکان ۲ تا ۶ سال کمک میکنند در چنین موقعیتهای پراسترسی، به جای واکنش عجولانه، رفتاری آگاهانه و مؤثر داشته باشند.
💚 مشاوران مرکز مشاوره خانواده آویژه برای تهیه این مقاله کاربردی زحمت زیادی کشیدهاند.
گر فرزندتان دست بزن دارد، این مطلب را از دست ندهید!
👇 تجربه و دیدگاهتان را در انتهای مقاله بنویسید؛ شاید نظر شما به والدین دیگری کمک کند.
علت کتک زدن کودک چیست؟
انجام چنین رفتارهایی در این سن چندان عجیب نیست. در واقع، زدن، هل دادن، گاز گرفتن و رفتارهای پرخاشگرانه در کودکان ۲ تا ۶ سال میتواند بخشی از روند طبیعی رشد آنها باشد.
یکی از پرسشهای مهم والدین، به خصوص والدین کودکان کم سن، این است که علت کتک زدن کودک دو ساله چیست؟
کودک دو ساله هنوز در حال یادگیری شناخت و تنظیم احساسات خود است و تجربه کافی برای حل مسائل و تعارضها ندارد.
ممکن است نتواند خشم، ناراحتی، ناکامی یا خواسته خود را با کلمات بیان کند و در نتیجه از زدن به عنوان راهی برای نشان دادن احساس خود استفاده کند.
بنابراین، وقتی کودک میزند، این رفتار ممکن است روش او برای بیان احساسات، درخواست کمک یا برآورده کردن نیازهایش باشد.
البته این به معنای درست بودن رفتار او نیست. کودک باید یاد بگیرد که زدن و آسیب رساندن به دیگران قابل قبول نیست.
اما در عین حال باید بدانیم که بیشتر کودکان در این سن قصد ندارند «بد» یا «بیرحم» باشند.
آنها معمولاً دوست دارند با دیگران ارتباط خوبی داشته باشند و رفتار مناسبی نشان دهند؛ فقط هنوز نمیدانند در شرایط دشوار چگونه احساسات خود را مدیریت کنند.
به همین دلیل، نحوه برخورد والدین اهمیت زیادی دارد.
نکته مهم این است که کودکی که احساس ارتباط و امنیت بیشتری با والدین دارد، آمادگی بیشتری برای یادگیری روشهای سالمتر کنترل احساسات و حل مشکلات خواهد داشت.
با کودکی که دست بزن دارد چگونه برخورد کنیم؟
به خاطر داشته باشید که احتمالاً فرزند شما قصد ندارد بد یا بیرحم باشد.
۱. از زاویه دید کودک به ماجرا نگاه کنید
کودک هنوز در حال یادگیری شناخت و تنظیم احساسات خود است و تجربه زیادی در حل مسئله ندارد. بنابراین، وقتی کودک میزند یا هل میدهد، این رفتار ممکن است روش او برای بیان احساسات، درخواست کمک یا برآورده کردن نیازهایش باشد.
البته این رفتار قابل قبول نیست، اما مهم است بدانید که کودک احتمالاً میخواهد با دیگران کنار بیاید و راه بهتری برای مدیریت احساسات دشوارش پیدا کند؛ فقط هنوز نمیداند چگونه این کار را انجام دهد.
بنابراین به کمک شما نیاز دارد.
کودکان برای یادگیری اینکه در شرایطی که احساساتشان شدید است از کلمات استفاده کنند یا راه دیگری برای حل مسئله پیدا کنند، به زمان و تمرین زیادی نیاز دارند.
پس سعی کنید با فرزندتان و البته با خودتان صبور باشید.
۲. تا حد امکان از بروز مشکل پیشگیری کنید
یکی از بهترین روشها برای کاهش پرخاشگری کودک، پیشگیری از موقعیتهایی است که احتمال بروز رفتارهای مشکلساز را افزایش میدهند.
برای مثال، وقتی کودک خسته یا گرسنه است، احتمالاً زمان مناسبی برای بازی با کودکان دیگر نیست.
خودتان را جای او بگذارید. وقتی شما خسته و گرسنه هستید، اگر فردی با شما رفتار نامناسبی داشته باشد، کنترل واکنش خودتان دشوار میشود.
برای کودکی که هنوز مهارتهای لازم برای کنترل احساسات را به طور کامل یاد نگرفته، این شرایط میتواند حتی سختتر باشد.
بنابراین کارهای سادهای مانند کوتاهتر کردن زمان بازی یا همراه داشتن خوراکی اضافی در گردشها و بیرون رفتنهای طولانی میتواند از بسیاری از مشکلات جلوگیری کند.
۳. بدون توهین و تحقیر وارد عمل شوید
گاهی اوقات لازم است برای حفظ امنیت دیگران، بهصورت فیزیکی مداخله کنید؛ مثلاً دست کودک را بگیرید یا جلوی او را بگیرید تا به فرد دیگری آسیب نرساند.
اما هنگام این کار، به کلماتی که استفاده میکنید توجه داشته باشید.
به جای اینکه به کودک بگویید:
«تو بچه بدی هستی.»
یا:
«تو خیلی بیرحمی.»
رفتاری را که انجام داده، مشخص کنید و ارزش مورد نظر خود را به او آموزش دهید. مثلاً بگویید:
«زدن دیگران درست نیست.»
یا احساس خودتان را بیان کنید:
«وقتی خواهرت را اذیت میکنی، من ناراحت میشوم.»
تفاوت مهمی میان انتقاد از رفتار کودک و حمله به شخصیت کودک وجود دارد.
روی رفتار تمرکز کنید، نه شخصیت او.
اگر از خود میپرسید با کودکی که دست بزن دارد چگونه برخورد کنیم، یکی از مهمترین نکات این است که بدون تحقیر و برچسب زدن، رفتار او را متوقف کنید و همزمان راه درستتری برای بیان خشم و خواستههایش به او نشان دهید.
۴. به کودک کمک کنید آرام شود و احساس امنیت کند
وقتی کودک بسیار عصبانی یا هیجان زده است، معمولاً زمان مناسبی برای آموزش و نصیحت نیست.
میتوانید با او تماس چشمی برقرار کنید و چند نفس عمیق را همراه با او انجام دهید. این کار میتواند به آرام شدن بدن، کاهش ضربان قلب و مرتب شدن افکار کودک کمک کند.
گاهی نیز بهتر است او را در آغوش بگیرید یا به اتاق دیگری ببرید تا بتواند چند دقیقه در محیطی آرام و ساکت بماند.
نکته مهم این است که وقتی کودک درگیر احساسات شدید است، نباید همان لحظه تلاش کنیم به او «درس تربیتی» بدهیم.
به یاد داشته باشید:
قبل از اینکه بتوانیم رفتار کودک را اصلاح کنیم، ابتدا باید احساسات او را درک کنیم.
۵. به کودک آموزش دهید و با رفتار خود نشان دهید چگونه مهربان باشد
احساسات کودک را نادیده نگیرید. ابتدا نشان دهید که احساس او را میفهمید.
برای مثال میتوانید بگویید:
«میدانم که میدانی هل دادن دیگران درست نیست، اما وقتی خواهرت چیزی را که برای ساختنش خیلی زحمت کشیدی خراب میکند، طبیعی است که خیلی ناراحت و عصبانی شوی. وقتی برجت را خراب کرد، واقعاً از دستش عصبانی شدی، درست است؟»
بعد از اینکه کودک آرامتر شد، با او درباره جبران رفتار و راههای بهتر برخورد با موقعیتهای مشابه صحبت کنید.
برای مثال میتوانید بگویید:
«فکر میکنم خواهرت وقتی هلش دادی و روی زمین افتاد، خیلی ناراحت شد. به نظرت دفعه بعد که از دستش عصبانی شدی، به جای هل دادن یا زدن او چه کاری میتوانی انجام بدهی؟»
هدف این است که کودک فقط بفهمد «زدن ممنوع است» نیست؛ بلکه باید راه جایگزین را نیز یاد بگیرد.
این موضوع برای کودکانی که در محیطهای اجتماعی نیز رفتار پرخاشگرانه دارند اهمیت زیادی دارد. گاهی والدین با نگرانی میگویند: «پسرم تو کلاس بچهها رو میزنه» و نمیدانند چگونه باید با این مسئله برخورد کنند.
در چنین شرایطی، علاوه بر مشخص کردن مرز «زدن ممنوع است»، بهتر است به کودک کمک کنیم بفهمد وقتی از همکلاسی خود عصبانی یا ناراحت میشود، چه کاری میتواند جایگزین زدن کند؛ مثلاً صحبت کردن، کمک خواستن از معلم یا فاصله گرفتن از موقعیت.
۶. مراقب آموزشهای ناخواسته خودتان باشید
هنگام واکنش به رفتار خشونتآمیز کودک، مراقب باشید ناخواسته همان رفتاری را که میخواهید متوقف کنید، به او آموزش ندهید.
برای مثال، اگر دخترتان کسی را نیشگون بگیرد و شما هم برای اینکه به او نشان دهید نیشگون گرفتن چه حسی دارد، او را نیشگون بگیرید، در واقع به او پیام میدهید که نیشگون گرفتن اشکالی ندارد.
همچنین اگر او را «دختر بد» خطاب کنید، ممکن است به جای اینکه احساس پشیمانی کند، بیشتر احساس رنجش و کینه پیدا کند.
حتی ممکن است کودک به این نتیجه برسد که واقعاً «بد» است. در این صورت ممکن است با خودش فکر کند:
«اگر من بچه بدی هستم، پس چرا باید تلاش کنم مهربان باشم؟»
وقتی خود شما نیز عصبانی هستید، کنترل چنین واکنشهایی آسان نیست؛ اما تلاش کنید.
مدیریت احساسات خودمان، نیمی از مسیر حل این مشکل است.
خلاصه ۶ راهکار برای چگونه با کودکی که دیگران را می زند رفتار کنیم
اگر بخواهیم نکات گفته شده را خلاصه کنیم، برای بچم دست بزن داره این موارد را به خاطر داشته باشید:
- از دید کودک به ماجرا نگاه کنید و به یاد داشته باشید که یادگیری رفتارهای بهتر یک فرآیند تدریجی است.
- تا حد امکان از بروز مشکل پیشگیری کنید.
- بدون توهین و تحقیر وارد عمل شوید.
- به کودک کمک کنید آرام شود و احساس امنیت کند.
- به کودک آموزش دهید و با رفتار خود به او نشان دهید چگونه مهربان باشد.
- مراقب باشید در واکنش به رفتار پرخاشگرانه، ناخواسته همان رفتار را به کودک آموزش ندهید.
در مورد این موضوع چالشبرانگیز در فرزندپروری، نکات و مطالب زیادی وجود دارد؛ اما همین راهکارها میتوانند نقطه شروع بسیار خوبی برای والدینی باشند که میپرسند:
سخنی از مشاوارن آویژه
هدف این نیست که کودک را با تنبیه و سرزنش مجبور کنیم احساساتش را پنهان کند؛ بلکه باید به او کمک کنیم احساسات خود را بشناسد، آرام کند و یاد بگیرد آنها را به شیوهای سالم بیان کند.
اگر این مطلب را مفید میدانید، آن را با دوستان و والدین دیگری که ممکن است با چنین شرایطی روبهرو باشند به اشتراک بگذارید.
همچنین در بخش نظرات برای ما بنویسید که شما در خانه چگونه با عصبانیت، احساسات شدید و رفتارهایی مانند زدن و هل دادن کودک برخورد میکنید؟ تجربه شما میتواند به والدین دیگری نیز کمک کند.
این مقاله حاصل تلاش مشاوران مرکز مشاوره خانواده آویژه است.
این مطلب کاربردی را از دست ندهید و حتماً تجربه و دیدگاه خود را در انتهای مقاله بنویسید؛ شاید تجربه شما راهگشای والدین دیگری باشد. ❤️
24 پاسخ
خوشبحالت من آرزومه بچم دست بزن داشته باشه و از خودش دفاع بکنه بد بختی فقط کتک میخوره از بچه های عقده ای
سلام پسرمن ۶سالشه و تک فرزنده الان یک ماهه که مهد میره مربیشون و دوتا از مادرای دیگه به من گله کردن که بچه های اونا و هم کلاسی هاشو میزنه من از روز اول مدرسه هرروز دارم بهش تذکر میدم که نکن اینکارا خوب نیست تهدید کردم که نمیبرمت دیگه و بی سواد میمونی وقتی بقیه ازم گله میکنن من میام خونه دست خودم نیس تهدید میکنم و یه کوچولو کتکش میزنم اما فایده نداره هرروز بمن قول میده یک ساعت بعد همونه خودم از لحاظ روحی دارم داغون میشم از هر طرف تحت فشارم
پسر منم دقیقا همینه،راهکاری پیدا کردین؟
پسر منم اینطوریه راهکاری پیدا کردین ؟
سلام دختر من ۳/۵ سالشه نسبت به خندیدن و گفتن کلمه هایی مثل سلام و آفرین و … حساسه و هر کی میگه میزنه هر چی براش توضیح میدم که اینا چین نمیفهمه باید چیکار کنم
سلام ، پسرم امسال پیش دبستانی هست. حدود یک ماهه از طرف معلم مدرسه بارها بهم تذکر داده که پسرم بچه ها رو میزنه. و حتی تو کلاس چند بار بهش گفته که دیگه حق نداره کلاس بیاد. و پسرم از ترسش نمی رفت مدرسه تا اینکه من به معلمش زنگ زدم واسطه شدم که بذاره بره مدرسه. ولی باز هم به رفتارهاش ادامه داد. هم من سرزنش میشم هم چیزی درست نشده و مدام شکایت می کنن ازش. کاری به جز گریه دیگه از دستم بر نمیاد، خیلی با هاش صحبت کردم. با بولد کردن کارها و اخلاق های خوبش. و تشویق کردنش وقت هایی که داره درست رفتار می کنه و…
خیلی تو فشار هستم خواهش می کنم کمک کنید
خوبه
سلام وقتتون بخیر برادر من ۷ سالشه و توی مدرسه دست به زن داره خیلی زود عصبانی میشه و اصلا صبر نداره
توی خونه پدرم همیشه جواب خواسته هاش رو میده فقط برای اینکه گریه نکنه ولی مادرم کاملا بر عکس پدرم وقتی برادرم کاری میکنه باهاش برخورد میکنه و گاهی اوقات حتی کتش میزنه
خب این بشدت تضاد رفتاری هستش و من هزاران بار این موضوع رو بهشون گفتم حتی پیشنهاد مشاوره رفتن رو هم دادم اما هیچکدوم قبول نمیکنن
واقعا نمیدونم باید چیکار کنم
اگه کسی میتونه راهنمایی کنه لطفا🙏🏼
سلام دخترم چهارسالشه مدتی هست که گاهی خواهربزرگش و پدرش رو کتک میزنه و یا گاهی وقتها بهشون میگه بی شعور.با هیییییچ کس دیگه این رفتارها رو نمیکنه فقط همین دو نفر.هیچ مشکل اخلاقی دیگه ای نداره.وقتی باباش یا خواهرش ر. میزنه اونا هم میزننش یا داد های زیاد سرش میزنن هرچی خودم باهاش حرف میزنم که نکن و نزن و ……فایده نداره با پدرش و خواهرش هم حرف زدم میگم نزنیدش یا وقتی زد شما بی خیال باشید اونا هم حرفم رو گوش نمیکنن اصلا.باباش که داد میزنه و حتی گاهی وقتها در جواب کتک دخترم یکی هم باباش میزنتش. خلاصه که نه بچم کوتاه میاد نه همسر و دختر بزرگم.نگران اینم که تبدیل بشه به عادت.و یا حتی شدت هم پیدا کنه و به افراد دیگه هم برسه
. لطفا راهنماییم کنید
ممنونم
خوشبحالت من آرزومه بچم دست بزن داشته باشه و از خودش دفاع بکنه
آقا ایمان فتار مادر و شما باید اصلاح بشه بچه گناه داره چرا درست حسابی مشاوره نمیرین
سلام پسر من توی 4ساله و متاسفانه منو پدرشون میزنه و حتی عصبانیتشو با زدن خالی میکنه و من خیلی ناراحتم دوست دارم دیگه نزنه چون واقعا ناراحت کنندس.چجوری میتونم کنترلش کنم
سلان من یه پسر دو ساله نیم دارم که هم لجبازی میکنه هم چیزی رو پرت میکنه ودست بزن داره خواهش میکنم کمکم کنید تا بتونم ای رفتارو الان از ذهن بچم پاک کنم مانی
پسر منم همینطوره ایا راهکاری پیدا کردین
ایا فوش هم می دهد
پسرمنم2سالونیمه هست همینطوره راهکار چیست ؟ پدرش هم بیخیال منم دیگه نمیتونم تحمل کنم هرجور بگی باهاش صحبت کردم تنبیه بدنی هم انجام دادم اصلا فایده نداره
سلام بچه تو نزن تنبیه بدنی براش عادی میشه باهاش حرف بزن یا تنبیه چیزی که دویت داره رو بکنین مثلا بگین تا این رفتارت درست نشه خبری از این چیزی که دوست داری نیست اونم مجبوره کوناه بیاد من اینو رو خواهر زادم تجربه کردم تازه اون پسر بچه س ایشالا نتیجه بگیرین
من دیگه خسته شدم.. یه دختر 8ساله دارم تو مدرسه بی ادب وبدهن و دست بزن به پدر مادر داره هرچیزی بگین واسش فراهم کردم هرچی فکرش رو بکنین.. اصلا به هیچ عنوان از حاضر جوابی وبدهنی کوتاه نمیاد.. حتی متاسفانه منو حد جنون میرسونه که کتک کاراییش میکنم اما بازم لال نمیشه تو همون کتک خوردن بازم فوش وجواب میده هیچ کوتاه نمیاد اصلا حرف گوش نمیده دیگه کتک زدن هم جواب نمیده.. یعنی دارم ازش متنفر میشم.. کارم بجایی کشیده که بعضی وقتها فکر اینو میکنم که خودش ومادرش رو ول کنم از ایران برم اصلا ا ام نداریم من با همسرم البته هیچ مشکلی ندارم پیشه روانشناس بردم و روانپزشکی بردم.. وقتی ماد خونه ادای اونها رو در میاره اونها خوشون مشکل دارن وووووخیلی حرفهای دیگه اگه دوستان کسی میتونه کمکم کنه ممنون میشم
ی مدت سرزنش و کتک کارایاتونو بذارید کنار تمام وقت بهش محبت کنید و بغل بگیردش….با کلامتون بهش حالی کنید ک چقد دوستش دارید….اینجور ک شما تعریف کردید متوجه شدم مشکل دقیقا اینجاست ک شما خواستید بهانه دست بچه ندید و همه چی براش فراهم کردید منتهی چون بچه ها بسیار باهوش هستند همه چیو متوجه میشن …اولین قدم اینه ک دوستش داشته باشید و همه ناز کردناشو بخرید لوس بازیاشو با جون و دل ببینید و قربون صدقش برید گاهی وقتا مشکل خود پدرمادرا هستن و فک میکنن به نظر همه شرایط بچه رو فراهم کردن و دلیلی برای بهانه گیری و کج خلقی بچه ها وجود نداره درحالی ک دقیقا مشکل خود ماییم …لطفا توی رفتارتون تجدید نظر کنید ب هیچ عنوان کتک نزنید عصبانی شدید خودتون رو کنترل کنید واروم باشید
سلام بچه همسایه دست بزن داره هر وقت میاد خونمون بچه منو کتک میزنه چه باهاش رفتار کنم با خودش با پدر مادرش
دقیقا سوال منم هست مادرشم بیخیال درحدی که مهمانی بعدی بخواد بچش و ول کنه و اینجوری اون بچه هارو بزنه من ساکت نمیشینم اگر هیچکاری هم نمیتونه بکنه باید ۴چشمی مواطب بچش باشه به بقیه آسیب نزنه اون ۱سال و ۴ماهشه بچه من۱سال واقعا چطور میتونن اینجوری وحشی باشن بعضی ها بچه ۶ای ۵سال و ۳سالم میزنه
پسر۱۱ ساله ای هست ک هروقت دورهمی خانوادگی داشتیم اشک یکی ازبچه ها را درآورده،ازدختر۶ساله تادختر۱۲ساله ک ازلحاظ جسمی ضعیف ترازخودشه وکلا دست وپاش دست خودش نیست یا سربچه را میزنه زمین پدرومادرش هم میگن پسره ودست وپاش میحنبه وبازی اشکنک داره و.. راهنمایی میفرماییدباابن بچه ها وخانواده شون چطوررفتاربشه،حتی به کودک کتک خورده هم پدرپسرمیگه اشکال نداره باپسرابازی نکن،وایعامشمل روحی روانی دارن این خانواده؟!
هرچه خواست براش فراهم کردم دختر بچه 8سالهشاگرد ممتاز بسیار باهوش وتوانا وکم تمرکز. بسیار بدهن. دست بزن فقط به پدار مادر اصلا به هیچ عنوان از دهن به دهن فوش وناسزا کوتاه نمیاد… فق، در متاسفانه تنبی بدنی اینو خونساه میکنه بسیار زور گو شلخته اصلا با مادرش که هیچ حساب نمیبره.. به حدی که مامانت قهر میکنه میره خونه مامانش. البته منم به عنوان پدر تموم این مشکلات رو از مادرش میبینم چون از کودکی از خیلی کارهای کودکانه منعش کرده. واین دختر هم همیشه دوس داره با مادرش تقابل کنه یا بهش بی توجهی کنه ولجش رو دراره.. در نتیجه من فقط با کتک جواب میگیرم
سلام،از مادرش بخواید مثل یک دوست باهاش رفتار کنه و با ملایمت جواب خواسته هاش رو بده،حتما این حرفارو شنیده که به زبون میاره و علت دست بزن داشتنش مقابله با شماست چون شما دست بزن دارید.
مواقعی که فحش میده جوابش رو ندید و اگر شمارو زد با نگاهتون بهش بفهمونید که چقدر ناراحت شدید و ازش فاصله بگیرید،صد در صد دختر شما وارد رسیدن به بلوغ زود رس میشه و این اصلا خوب نیست و مشکلات بزرگ تری پیش رو میاد.